Ζούμε σε μια κοινωνία όπου δεν αρκεί απλώς να είμαστε καλά. Έχουμε την αίσθηση ότι πρέπει συνεχώς να αποδεικνύουμε κάτι. Να εξελισσόμαστε αδιάκοπα, να φροντίζουμε το σώμα μας, να έχουμε μια επιτυχημένη επαγγελματική πορεία, να διαβάζουμε, να ταξιδεύουμε, να είμαστε διαθέσιμοι στους ανθρώπους που αγαπάμε, σωστοί γονείς, καλοί σύντροφοι, συνεπείς επαγγελματίες και, μέσα σε όλα αυτά, να χαμογελάμε σαν να μην μας αγγίζει τίποτα.
Χωρίς να το καταλαβαίνουμε, η ίδια η ζωή έχει μετατραπεί σε έναν ατελείωτο κατάλογο απαιτήσεων. Ακόμη και η ξεκούραση έχει γίνει ένας ακόμη στόχος που πρέπει να πετύχουμε. Προγραμματίζουμε την ανάπαυσή μας, αγχωνόμαστε αν δεν αξιοποιήσουμε σωστά τον ελεύθερο χρόνο μας και, τελικά, επιστρέφουμε από τις διακοπές πιο κουρασμένοι απ’ όσο φύγαμε.
Έχουμε μάθει να αντιμετωπίζουμε την κούραση σαν ένα πρόβλημα που αφορά μόνο το σώμα. Όμως ο άνθρωπος δεν είναι μόνο σώμα. Είναι ταυτόχρονα σώμα, νους, συναίσθημα και ψυχή.
Και πολλές φορές αυτό που εξαντλείται πρώτο δεν είναι οι μύες μας. Είναι το νευρικό μας σύστημα.
Ζούμε σε μια εποχή όπου ο εγκέφαλός μας δεν ξεκουράζεται σχεδόν ποτέ. Από τη στιγμή που θα ανοίξουμε τα μάτια μας, δεχόμαστε δεκάδες ερεθίσματα ειδοποιήσεις, ειδήσεις, κοινωνικά δίκτυα, μηνύματα, υποχρεώσεις, πληροφορίες.
Ο εγκέφαλος βρίσκεται συνεχώς σε κατάσταση επεξεργασίας.
Δεν υπάρχει σιωπή, έχουμε ξεχάσει να ηρεμούμε
Και όταν δεν υπάρχει σιωπή και ψυχική ηρεμία , δεν υπάρχει πραγματική ξεκούραση.
Το νευρικό μας σύστημα δεν σχεδιάστηκε για να βρίσκεται διαρκώς σε κατάσταση εγρήγορσης. Κι όμως, αυτό ακριβώς κάνουμε ανησυχούμε για το αύριο, σκεφτόμαστε τι δεν προλάβαμε να ολοκληρώσουμε, συγκρινόμαστε κατά κορών με τους άλλους, προσπαθούμε να είμαστε διαθέσιμοι για όλους και έτσι βρισκόμαστε σε μια μόνιμη εγρήγορση.
Δεν αφήνουμε ποτέ τον εαυτό μας να σταματήσει πραγματικά.
Η συνεχής εγρήγορση κουράζει εντέλει περισσότερο από την ίδια τη δουλειά.
Ο Carl Gustav Jung πίστευε ότι μεγάλο μέρος της ψυχικής μας ενέργειας χάνεται όταν ζούμε μακριά από τον αυθεντικό μας εαυτό. Όταν προσπαθούμε συνεχώς να υποδυόμαστε έναν ρόλο, να γινόμαστε αυτό που περιμένουν οι άλλοι από εμάς και όχι αυτό που πραγματικά είμαστε, η ψυχή εξαντλείται.
Κουραζόμαστε τόσο επειδή έχουμε φορτωθεί την ψευδαίσθηση της παντοδυναμίας. Πιστεύουμε ότι πρέπει να μπορούμε να αντέχουμε τα πάντα, να λύνουμε τα πάντα, να ελέγχουμε τα πάντα και να μην έχουμε ποτέ ανάγκη από ξεκούραση. Όμως ο άνθρωπος δεν είναι παντοδύναμος.
Και όταν αυτή η κούραση εμφανιστεί, συνήθως αναζητούμε γρήγορες λύσεις. Περισσότερο καφέ, καλύτερη οργάνωση, βιταμίνες που υπόσχονται περισσότερη ενέργεια ή ακόμη μία τεχνική παραγωγικότητας. Όλα αυτά μπορεί να έχουν τη θέση τους όταν υπάρχει πραγματική ανάγκη και ιατρική ένδειξη. Αν όμως η ρίζα της κόπωσης βρίσκεται στον τρόπο που ζούμε, τότε καμία βιταμίνη δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ψυχική ανάπαυση.
Ίσως, λοιπόν, η πραγματική ερώτηση δεν είναι πώς θα αντέξουμε περισσότερο. Ίσως είναι γιατί έχουμε μάθει ότι πρέπει να αντέχουμε τόσο πολύ.
Η ζωή δεν είναι ένας αγώνας αντοχής. Είναι, πρωτίστως, μια σχέση με τον εαυτό μας. Και όταν αυτή η σχέση αρχίζει να μας εξαντλεί, ίσως αυτό που χρειαζόμαστε περισσότερο δεν είναι περισσότερη δύναμη, αλλά περισσότερος χώρος για να αναπνεύσουμε. Χώρος για να σταματήσουμε χωρίς ενοχές, να αφουγκραστούμε το σώμα μας, να ακούσουμε την ψυχή μας και να θυμηθούμε ότι η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια ούτε τεμπελιά. Είναι μια βαθιά ανθρώπινη ανάγκη.
Γιατί, μερικές φορές, η μεγαλύτερη πράξη φροντίδας προς τον εαυτό μας είναι να του πούμε: «Σταμάτα για λίγο. Πάρε μια ανάσα. Ξεκουράσου. Δεν χρειάζεται να αποδεικνύεις κάθε μέρα πόσο αντέχεις. Χρειάζεται να θυμηθείς πώς είναι να ζεις.»